Türk Edebiyatında Farklı Edebi Dönemlerde Oluşan Ses Ve Ritim Özellikleri Vikipedi


Sponsorlu Bağlantılar

Şiirde Ahenk Ses Ve Ritim

HAZIRLIK ÇALIŞMALARI

1- “Ahenk” sözcüğünün taşıdığı anlamı açıklayınız.
2- Bir nesir parçasını şiir gibi okuyunuz. Metinde ahenk olup olmadığını tartışınız.
3- Bir şiiri nesre çevirerek şiirle nesir arasındaki farkı tartışınız.

İNCELEME

Sponsorlu Bağlantılar

Dua

Ulu Tanrım şu karanlık yolları
Bizi sana ulaştıran yollar et!
İhtirasla kilitlenmiş kolları
Birbirini kucaklayan kollar et!

Muhabbetin gönlümüzde hız olsun;
Güttüğümüz Hakka varan iz olsun
Önümüzde uçurumlar düz olsun
Yolumuzda dikenleri güller et!

Dalâlette bırakıp da insanı
Yapma arzın en korkulu hayvanı
Unutturma doğruldu vicdanı
Bizi sana lâyık olan kullar et!

Orhan Seyfi Orhon

1. Yukarıdaki şiirde Allah’a yalvarış şeklindeki söyleyiş şiirin ses akışı mıdır? Şiiri sesli okuyarak cevaplayınız.
2. Şiirin hangi hece ölçüsüyle yazıldığını bulunuz.
3. İlk dörtlükte birinci ve üçüncü mısrada yer alan yolları ile kolları arasında yol ve kol sözcükleri se benzerlikleri bakımından hangi ismi alırlar. Aynı işlevi gördükleri için çokluk eki durumundaki “ları”ya ne diyoruz. Araştırınız.
4. İkinci dörtlükte ilk üç mısradaki hız iz ve düz sözcüklerindeki ortak sesler hangileridir. “olsun” sözcüğünün görevi nedir?
5. Son dörtlükte “insan” “hayvan” “vicdan” sözcüklerindeki “an” nasıl bir ses benzerliğidir. Bu sözcüklerin sonundaki “ı” sesi bütün isimlerde aynı görevle mi yer almaktadır?
6. Şiirin ahenkli olmasında söyleyişin mısra sonlarındaki ses benzerliklerinin ve hece ölçüsünün rolü nedir? Kendi düşüncelerinizi belirtiniz.

7. Şiirdeki ses akışını ritim bakımından hece ölçüsü ve mısra sonlarındaki benzerlikleri mi desteklemektedir? Okumada mısra sonlarının yüklendiği ses değerlerini sınıfta birkaç arkadaşınıza sesli olarak okutunuz. Şiirin ritmine bu bakımdan dikkat ediniz. Hece ölçüsünün ve mısra sonlarındaki ses benzerliklerinin rolünü bu bakımdan belirleyiniz.

BİR TEPEDEN

Rü’yâ gibi bir akşamı seyretmeye geldin
Çok benzediğin memleketin her tepesinde
Baktım: Konuşurken daha bir kerre güzeldin
İstanbul’u duydum daha bir kerre sesinde

Irkın seni iklimine benzer yaratırken
Kaç fethe koşan tuğlar ufuklarla yarışmış.
Tarihini aksettirebilsin diye çehren
Kaç fâtihin altın kanı mermerle karışmış.

Yahya Kemal Beyatlı

1. Bir Tepeden adlı şiirde mısra sonlarındaki ses benzerliklerini belirleyiniz. Bu ses benzerliklerinin redif ve kafiye ayırımını yapınız.
2. Şiiri sesli okuduğunuzda vurgu ve tonlamaların hangi sözcüklerde yoğunluk kazanıyor? “Rü’yâ” “kerre” sözcüklerinin şiire ses bakımından kazandırdığı ritmik özellikler olabilir mi? Tartışınız.
3. Şiirdeki ses akışını tarihe ve geçmişin değerlerine bağlılık duygusu ile ilişkilendirebilir miyiz? Niçin?
4. Bir Tepeden adlı şiirde ahenk nasıl sağlanmaktadır? Tema ses akışı kafiye ve mısra içindeki ses benzerlikleri bakımdan değerlendiriniz.
5. Şiirdeki “ç” “ş” ve “r” seslerinin kullanıldıkları yerleri belirleyiniz. Bu seslerin şiire ahenk bakımından katkısını tartışınız.
6. Şiirin ölçüsünde ve ses akışında bir farklılık var mıdır?
7. Orhan Seyfi Orhon ile Yahya Kemal’in şiirini karşılaştırdığınızda ahengi sağlayan unsurlar bakımından benzer ve farklı yönler nelerdir?

ANLATAMIYORUM

Ağlasam sesimi duyar mısınız
Mısralarımda;
Dokunabilir misiniz
Göz yaşlarıma ellerinizle?

Bilmezdim şarkıların bu kadar güzel
Kelimelerinse kifâyetsiz olduğunu
Bu derde düşmeden önce.
Bir yer var biliyorum;
Her şeyi söylemek mümkün;
Epeyce yaklaşmışım duyuyorum.
Anlatamıyorum.

Orhan Veli Kanık

1. Şiirde sağlanan ahenk mısra sonlarındaki ses benzerliğinden mi iç kafiyelerden mi kaynaklanmaktadır? Veya ses akışının kendiliğinden oluşturduğu bir ahenk mi söz konusudur? Tartışınız.
2. 1940’lı yıllarda yazılan bu şiirde Orhan Seyfi Orhon ve Yahya Kemal Beyatlı’nın şiirinden ahenk bakımından farklı olan neler bulunmaktadır? Karşılaştırınız.
3. Yukarıda şiirden herhangi bir mısrayı çıkardığınızda ses akışı ve ahenkte bir bozulma meydana geliyor mu? Deneyerek cevaplayınız.
4. Anlatamıyorum adlı şiirle günlük konuşmalarımız arasında bir farklılık var mı? Farklılık yok ise yukarıdaki iç konuşmayı neden şiir diye adlandırıyoruz? Dönemin şiir anlayışıyla ilişkilendiriniz.

DEĞERLENDİRME
1- Üç döneme ait birer şiir örneğinde ses ve ritim unsurlarını bularak bunları karşılaştırınız.

AÇIKLAMALAR

Ahenk şiirin bütün olarak sunduğu sese dayalı armonidir. Her şiirde bütün içerisinde hissedilen bir ahenk vardır.

Şiirde ahenk ses akışı söyleyiş ritim ölçü ve ses benzerlikleriyle sağlanır.

Her şiirin kendine özgü bir ses akışı vardır. Şiirin ele aldığı temaya uygun olarak vurgu ve tonlamalar çevresinde okunması o şiirin kendine özgü ses akışıdır. Yani okuyan kimse şiire temaya uygun bir ses verir.

Şiirde ses akışından başka ahengi sağlayan önemli unsurlardan biri de ritimdir. Türk edebiyatındaki şiirlerde yakın döneme kadar ritim vezin ve kafiye ile sağlanırdı.

Vezin şiirde mısraların oluşturulmasında hareket noktası alınan ölçüdür. Türk şiirinde aruz ve hece kullanılan iki vezin türüdür.

Kafiye ise mısra sonlarındaki ses benzerliğidir. Ses benzerliklerinin işlevlerine göre yarım tam zengin tunç diye çeşitleri bulunmaktadır.

İşte ritim ortak ölçü ve mısra sonlarındaki ses benzerlikleri ile oluşturulan bir müzikalitedir.

Şiirdeki ahenk ögeleri iç içedir. Tema dil söyleyiş ve ses ahengi oluşturur. Bundan başka vezin kafiye redif iç kafiye aliterasyon ve assonans ses benzerlikleri de söyleyişe şiirsellik katan ögeler durumundadır.

Sponsorlu Bağlantılar


Beğendiniz mi? Arkadaşlarınızla da paylaşın!

184
136, 184 points

Tepkin Ne Oldu?

Çok Tatlı Çok Tatlı
0
Çok Tatlı
Sesli Güldüm Sesli Güldüm
0
Sesli Güldüm
Rezil Rezil
0
Rezil
Kızgın Kızgın
0
Kızgın
Yok Artık Yok Artık
0
Yok Artık
Başarılı Başarılı
0
Başarılı

Yorum 0

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Türk Edebiyatında Farklı Edebi Dönemlerde Oluşan Ses Ve Ritim Özellikleri Vikipedi

Giriş Yap

Hesabınız yok mu?
Üye Ol

reset password

Geri
Giriş Yap

Üye Ol

Not delilerine katıl!

Geri
Giriş Yap
Tür Seç
Kişilik Testi
Kişilik hakkında gizli kalmış özellikleri ortaya çıkarmaya çalışan sorular listesi.
Bilgi Yarışması
Bilgi seviyesini ölçmeye çalışan sorular listesi.
Anket
Karar verme veya düşünceleri toplamaya yardımcı olan oylama.
Hikaye
Görsellerle desteklenmiş şekilli yazılar.
Liste
Bildiğimiz liste.
Sıralı Liste
Sıralı Liste
Caps
Kendi caps'lerinizi oluşturmak için resim yükleyin.
Video
Youtube, Vimeo yada Vine Videoları